Tags

Αὕτη εἶναι ἡ περίληψις τῆς θεοπνεύστου μωσαϊκῆς θρησκείας καὶ νομοθεσίας, ἥτις ἐν τῷ μέσῳ τῆς παχυλωτάτης τοῦ ἀρχαίου κόσμου δεισιδαιμονίας διέσωσε καὶ ἐκήρηξε τὴν λατρείαν τοῦ ἑνὸς καὶ μόνο ἀληθινοῦ Θεοῦ, ἔμελλε δὲ νὰ χρησιμεύσῃ ὡς προπαρασκευὴ εἰς τὴν τελείαν θρησκείαν, ἢν ἔμελλε νὰ ἱδρύσῃ, τὸ πλήρωμα τοῦ χρόνου ἐν τῷ κόσμῳ ὁ Ἰησοῦς Χριστός, εἰς τὴν πνευματικὴν θρησκείαν τῆς ὅλης ἀνθρωπότητος· διότι ἡ μωσαϊκὴ ἦτο προωρισμένη ὡς ἀποκλειστικὴ τῶν Ἰσραηλιτῶν θρησκεία. Ὁ Θεὸς αὐτῆς εἶναι μὲν ὁ ποιητὴς τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς, ἀλλ’ ἰδίως εἶναι ὁ Θεὸς τοῦ Ἰσραήλ, ὁ Θεὸς τοῦ Ἀβραάμ, τοῦ Ἰσαὰκ καὶ τοῦ Ἰακώβ. Ἔπειτα ὁ Θεὸς εἶναι κατ’ αὐτὴν κυρίως φοβερός, τιμωρῶν τὰς ἁμαρτίας τῶν πατέρων ἐν τοῖς τέκνοις αὐτῶν μέχρι τρίτης καὶ τετάρτης γενεᾶς. Εἶναι κύριος, πρὸ ὃν οἱ ἄνθρωποι εὑρίσκονται ἐν σχέσει δούλων πρὸς δεσπότην. Εἰς τὸν χριστιανισμὸν ἀπέκειτο νὰ κηρύξῃ τὸν Θεὸν πλήρη ἀγάπης πατέρα πάντων τῶν ἀνθρώπων. Λατρεύεται δὲ ὁ Θεὸς τοῦ Μωϋσέως διὰ θυσιῶν ταύρων καὶ μόσχων καὶ καθόλου ζώων ἢ δι’ ἄλλων θυσιῶν. Ἐν γένει ἡ θρησκείᾳ ἐν τῇ Παλαιᾷ Διαθήκῃ δὲν εἶναι καθαρῶς πνευματική, ἀλλὰ προσδεδεμένη εἰς τὴν πλήρωσιν ἀπείρων ἐξωτερικῶν τύπων λεπτομερέστατα ὁριζομένων καὶ διατετυπωμένων. Ὁ μωσαϊκὸς νόμος ἐπαγγέλλεται προσκαίρους ἀνταμοιβάς, μακροχρονιότητα καὶ ὑλικὴν εὐτυχίαν εἰς τοὺς τηροῦντας τὰς ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ, ἀπειλεῖ δὲ προσκαίρους τιμωρίας εἰς τοὺς παραβάτας αὐτῶν. Ἡ ἀθανασία καὶ ἡ αἰώνιος ζωὴ δὲν λαμβάνεται σχεδὸν παντάπασιν ὑπ’ ὄψιν. Δι’ ἐλάχιστα ἐγκλήματα ἐπιβάλλονται αὐστηρόταται τιμωρίαι καὶ θανατικὴ ποινή. Ἡ μωσαϊκὴ νομοθεσία ὑπηγόρευσε τὴν ἐξόντωσιν τῶν Χαναναίων, ἐπιτρέπει τὴν πολυγαμίαν καὶ εὐκολύνει μεγάλως τὸν χωρισμὸν τῆς γυναικός. Πᾶσαι αὗται αἱ ἐλλείψεις ἔμελλον νὰ ἀρθῶσι διὰ τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὅστις ἔμελλέ ποτε νὰ ἐξαπλώσῃ εἰς τὸν κόσμον τὴν τελείαν, πνευματικὴν θρησκείαν, πρὸς ἣν ἡ τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἀποκάλυψις ἐχρησίμευσε μόνον ὡς προπαρασκευή. Ἐν τῇ θείᾳ ἀποκαλύψει παρατηροῦμεν βαθμιαίαν τινα πρόοδον. Καθώς, ὅταν ἐκπαιδεύηταί τις, δὲν φανεροῦται αὐτῷ παρὰ τῶν ἐκπαιδευόντων αὐτὸν πᾶσα ἡ ἀλήθεια διὰ μιᾶς, ἀλλὰ κατὰ μικρὸν ἀναλόγως τῆς ἀναπτύξεώς του, οὕτω καὶ παρὰ Θεοῦ κατὰ μικρὸν ἀναλόγως τῆς πνευματικῆς του ἀναπτύξεως ἀποκαλύπτεται τῷ ἰσραηλιτικῷ λαῷ ἡ θρησκευτικὴ ἀλήθεια. Ὁ Μωϋσὴς συμπληροῖ ἐν μέρει τὰς παραδόσεις τῶν πατριαρχῶν. Οἱ δὲ προφῆται, θέλομεν ἰδεῖ κατωτέρω, ὑψοῦντα, ὑπεράνω τοῦ μωσαϊκοῦ νόμου. Ἐν τοῖς βιβλίοις τοῖς Παλαιᾶς Διαθήκης, ὅσον τις πλησιάζει εἰς τοὺς χρόνους τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοσοῦτον αἱ θρησκευτικαὶ καὶ ἠθικαὶ ἔννοιαι ἀποβαίνουσι καθαρώτεραι. Ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ ἐνανθρωπήσαντος Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, ἔμελλεν ὁ νόμος τελείως νὰ πληρωθῇ 1 δηλαδὴ νὰ συμπληρωθῇ καὶ τελειοποιηθῇ.

1. Οὐκ ἦλθον καταλῦσαι τὸν νόμον ἢ τοὺς προφήτας, οὐκ ἦλθον καταλῦσαι, ἀλλὰ πληρῶσαι. (Ματθ. ε’, 17). Ὁ Παῦλος ἐθεώρει τὸν νόμον παιδαγωγὸν εἰς Χριστόν, σκιὰν καὶ τύπον τοῦ Χριστιανισμοῦ (Γαλ. γ’, 24)

 
Ἱερὰ ἱστορία τῆς Παλαιᾶς καὶ Καινῆς Διαθήκης
ὑπὸ Ἀ. Διομήδους Κυριακοῦ

Ἐκ τοῦ τυπογραφείου «Ἡ Ὀρθοδοξία»
Ἐν Ἀθήναις 1892